บทคัดย่อ
ภาวะพิษเหตุติดเชื้อ (sepsis) และภาวะช็อกเหตุพิษติดเชื้อ (septic shock) เป็นภาวะวิกฤตทางการแพทย์ที่มีอัตราการเสียชีวิตสูงและเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญทั่วโลก ภาวะ sepsis เกิดจากการตอบสนองต่อการติดเชื้อของร่างกายที่ผิดปกติ ส่งผลให้เกิดการทำงานของอวัยวะล้มเหลวซึ่งเป็นอันตรายต่อชีวิต ในขณะที่ septic shock คือ ภาวะ sepsis ที่มีความผิดปกติของระบบไหลเวียนเลือด รวมถึงความผิดปกติในระดับเซลล์หรือเมตาบอลิซึมที่รุนแรง จนอัตราการเกิดทุพพลภาพและเสียชีวิตสูง การคัดกรองภาวะ sepsis จึงมีความสำคัญมาก ปัจจุบันแนวทางสากลที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวาง คือ Surviving Sepsis Campaign (SSC) โดยสมาคมเวชบำบัดวิกฤตแห่งสหรัฐอเมริกา (The Society of Critical Care Medicine; SCCM) และสมาคมเวชบำบัดวิกฤตแห่งยุโรป (European Society of Intensive Care Medicine; ESICM) ซึ่งจัดทำขึ้นบนพื้นฐานของหลักฐานเชิงประจักษ์และแนวปฏิบัติที่มีข้อมูลสนับสนุน โดยรวบรวมและสังเคราะห์องค์ความรู้จากงานวิจัยเพื่อเป็นแนวทางที่สามารถนำไปปฏิบัติได้จริง ช่วยให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถตัดสินใจเลือกแนวทางการดูแลผู้ป่วยได้อย่างเหมาะสม และส่งเสริมการพัฒนากระบวนการดูแลและผลลัพธ์ทางคลินิกของผู้ป่วย sepsis ฉบับล่าสุด เมื่อเดือนมีนาคม พ.ศ. 2569 ในขณะที่แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับการวินิจฉัยและการดูแลรักษาผู้ป่วยภาวะพิษเหตุติดเชื้อ และภาวะช็อกเหตุพิษติดเชื้อในประเทศไทย พ.ศ. 2569 เผยแพร่เมื่อเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2569 โดยสมาคมเวชบำบัดวิกฤตแห่งประเทศไทย บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนและเปรียบเทียบแนวทางการดูแลรักษาภาวะ sepsis และ septic shock ระหว่างแนวทาง SSC กับเวชปฏิบัติของประเทศไทย พ.ศ. 2569 โดยเน้นมุมมองด้านเภสัชกรรมในการเลือกสารน้ำ ยาตีบหลอดเลือด (vasopressor) ยากระตุ้นการบีบตัวของหัวใจ (inotrope) การเริ่มยาต้านจุลชีพ และการรักษาเสริมอื่น ๆ