โรคหลอดเลือดสมองเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศไทย เป็นสาเหตุของการสูญเสียปีสุขภาวะ (Disability-adjusted Life Years: DALYs) อันดับ 2 ทั้งในเพศหญิงและเพศชาย จากสถิติของฐานข้อมูล Health Data Center (HDC) กระทรวงสาธารณสุข ในปีงบประมาณ 2563 พบอัตราตายโรคหลอดเลือดสมองเท่ากับ 21.94 ต่อแสนประชากร ซึ่งมากเป็นอันดับ 2 ของอัตราตายโรคเรื้อรัง (Chronic Disease) และมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ โดยจากข้อมูลกลางสารสนเทศ กรมการแพทย์ ปีงบประมาณ 2566 พบว่า ร้อยละอัตราตายของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (I60-I69) ร้อยละ 7.45 โดยเมื่อเกิดโรคแล้วมักมีภาวะทุพพลภาพหลงเหลืออยู่ส่งผลกระทบต่อผู้ป่วย ครอบครัว สังคม และเศรษฐกิจโดยรวมของประเทศชาติ

ปัจจุบันมีการพัฒนาบริการด้านโรคหลอดเลือดสมองอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบการรักษาในหอผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke Unit) การให้ยาละลายลิ่มเลือดทางหลอดเลือดดำ (Intravenous rt-PA) ในผู้ป่วยที่่มีอาการไม่เกิน 4.5 ชั่วโมงหลังเกิดอาการ การผ่าตัดเปิดกะโหลกศีรษะเพื่อลดความดันในกะโหลกศีรษะ (Decompressive Wide Hemicraniectomy) และการรักษาด้วยสายสวนหลอดเลือดสมอง (Mechanical Thrombectomy) ล้วนแต่สนับสนุนให้ผลการรักษามีประสิทธิภาพมากขึ้น ตลอดจนการจัดทำชุดสิทธิประโยชน์อันมีผลดีต่อผู้ป่วยทุกสิทธิการรักษา ทั้งนี้ การพัฒนาศักยภาพบุคลากร อาทิ แพทย์ พยาบาล สหวิชาชีพ ให้มีความเชี่ยวชาญ มีความรู้ ความเข้าใจในการให้บริการและการรักษาโรคเลือดสมองมากยิ่งขึ้น รวมไปถึงการพัฒนาเครือข่ายในทุกเขตสุขภาพให้สามารถให้บริการทางการแพทย์ที่มีคุณภาพและมาตรฐานเดียวกันทั้งประเทศ นับเป็นส่วนสำคัญอีกประการหนึ่งในการพัฒนาระบบการรักษาด้านโรคหลอดเลือดสมองให้มีประสิทธิภาพ
มากยิ่งขึ้น และการกำหนดมาตรฐานการจัดตั้งหอผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke Unit) ให้ผ่านเกณฑ์ที่กำหนด หรือการพัฒนาหอผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke Unit) สู่การเป็นศูนย์โรคหลอดเลือดสมองมาตรฐานกระทรวงสาธารณสุข (Standard Stroke Center Certification: SSCC) ให้ครอบคลุมทุกเขตสุขภาพและรักษาคุณภาพต่อเนื่อง

สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ ในฐานะสถาบันชั้นนำด้านระบบประสาทระดับตติยภูมิและสูงกว่าตติยภูมิของรัฐมีหน้าที่รับผิดชอบและภารกิจในการส่งเสริมด้านวิชาการและบริการทางการแพทย์ขั้นสูงและมีความยุ่งยากซับซ้อนแก่เครือข่าย และเป็นต้นแบบแก่หน่วยงานเครือข่าย จึงจัดทำโครงการพัฒนาบริการโรคหลอดเลือดสมองเพื่อลดอัตราตายของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองขึ้น โดยมุ่งหวังให้หน่วยงานที่เข้าร่วมมีมาตรฐานการดูแลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่เป็นแบบเดียวกันทั้งประเทศ ส่งผลให้ผู้ป่วยเข้าถึงบริการทางการแพทย์อย่างเท่าเทียม ลดความเหลื่อมล้ำภายใต้การดำเนินงานอย่างเป็นระบบ ตลอดจนยังคงมีการพัฒนานวัตกรรมและงานวิจัยอย่างต่อเนื่อง โดยการรวบรวมฐานข้อมูลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองเพื่อเทียบเคียงกับระดับสากล ส่งผลให้อัตราตายและอัตราทุพลภาพของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองของประเทศไทยลดลง

1. เพื่อพัฒนาศักยภาพบุคลากรทางการแพทย์ในโรงพยาบาล ให้มีความพร้อมในการดูแลรักษาผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง
2. เพื่อสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างสถานพยาบาลด้านโรคหลอดเลือดสมอง และพัฒนาศักยภาพให้สามารถจัดตั้งหอผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke unit) รวมทั้งสามารถยกระดับการบริการเป็นศูนย์โรคหลอดเลือดสมองมาตรฐานมาตรฐาน กระทรวงสาธารณสุข (Standard Stroke Center Certification: SSCC) ได้ตามมาตรฐาน
3. เพื่อพัฒนาฐานข้อมูลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง ให้สามารถเทียบเคียงตัวชี้วัดในระดับประเทศ และนานาชาติ
4. เพื่อเผยแพร่ สร้างความตระหนักรู้เรื่องโรคหลอดเลือดสมอง ผ่านรูปแบบการประชาสัมพันธ์และสื่อการเรียนรู้ด้วยตนเองแก่ประชาชนและผู้สนใจทั่วไป
5. เพื่อลดอัตราตายและภาวะทุพพลภาพในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นผ่านระบบการรักษาที่เป็นมาตรฐานเดียวกันทั้งประเทศ

โรคหลอดเลือดสมอง

เว็บไซต์ สถาบันประสาทวทิยา สถาบันประสาทวิทยา หรือ https://nit.go.th/